Europese alternatieven voor Microsoft Windows

De Europese alternatieven voor Windows zijn Linux-distributies. Voor wie van Windows overstapt, zijn Zorin OS en Linux Mint, beide uit Ierland, de makkelijkste startpunten. Ubuntu van Canonical uit Londen en openSUSE uit Duitsland zijn geschikt voor wie brede softwareondersteuning of langetermijnstabiliteit wil. Op deze pagina worden de tien besturingssystemen die hier staan met elkaar vergeleken. Ook wordt uitgelegd voor wie elk systeem geschikt is en waar je op moet letten voordat je overstapt.

Windows-alternatieven uit Europa vergeleken

Systeem	Herkomst	Gebaseerd op	Type	Geschikt voor
Zorin OS	Ierland (Dublin)	Ubuntu	Desktop	Overstappers vanuit Windows, oudere pc's (Lite-editie)
Linux Mint	Ierland	Ubuntu of Debian	Desktop	Beginners die een klassieke desktop willen
Ubuntu	Verenigd Koninkrijk (Canonical, Londen)	Debian	Desktop en server	Brede software- en hardwareondersteuning, langetermijnreleases
openSUSE	Duitsland (Neurenberg)	Onafhankelijk	Stabiel (Leap) of rolling release (Tumbleweed)	Gebruikers die waarde hechten aan stabiliteit of actuele software
Manjaro	Duitsland	Arch Linux	Rolling release	Ervaren gebruikers die actuele software willen
EndeavourOS	Communityproject	Arch Linux	Rolling release	Gebruikers die Arch willen met een eenvoudig installatieprogramma
KDE neon	Duitsland (KDE)	Ubuntu LTS	Desktop	Fans van de nieuwste KDE Plasma-desktop
Qubes OS	Communityproject	Xen-virtualisatie	Desktop gericht op beveiliging	Journalisten en veiligheidsbewuste gebruikers
Jolla (Sailfish OS)	Finland	Linux	Mobiel	Smartphones, geen vervanging voor een pc
/e/OS	Frankrijk	Android	Mobiel	Smartphones, geen vervanging voor een pc

Waarom nu een Windows-alternatief zoeken

Windows 10 heeft op 14 oktober 2025 het einde van de ondersteuning bereikt. Microsoft verkoopt hiervoor Extended Security Updates, die volgens de website van Microsoft beschikbaar zijn tot 12 oktober 2027. Windows 11 vereist onder andere TPM 2.0, Secure Boot, 4 GB werkgeheugen en 64 GB opslagruimte, waardoor veel nog goed werkende oudere pc's niet in aanmerking komen. Zorin OS noemt voor de gratis Core-editie als minimum een 64-bitprocessor met twee kernen op 1 GHz, 2 GB werkgeheugen en 15 GB opslagruimte. Daardoor is Linux een praktische manier om zo'n computer in gebruik te houden.

Welk Linux-systeem bij welke gebruiker past

• Overstappen vanuit Windows: Met Zorin OS kun je de indeling van het bureaublad aanpassen aan een vertrouwde stijl. Linux Mint biedt een klassieke desktop en bevat standaard alledaagse software.
• Brede compatibiliteit: Ubuntu wordt breed ondersteund door softwareleveranciers en hardwarefabrikanten en biedt langetermijnreleases.
• Stabiliteit of actuele software: openSUSE Leap is gebouwd voor stabiliteit. Tumbleweed, Manjaro en EndeavourOS zijn rolling releases die voortdurend worden bijgewerkt en meer aandacht vragen.
• KDE Plasma: KDE neon combineert de nieuwste Plasma met een Ubuntu LTS-basis.
• Beveiliging: Qubes OS isoleert applicaties in virtuele machines. Het heeft compatibele hardware nodig en is niet bedoeld voor gamen.

Jolla en /e/OS zijn telefoonsystemen. Ze worden hier genoemd als Europese alternatieven voor grote techbedrijven, maar kunnen Windows op een computer niet vervangen. Voor de mobiele kant zie je smartphones.

Softwarecompatibiliteit: wat wel en niet werkt

Browsers, e-mail, mediaspelers en cloudopslag werken net als op Windows. Gratis kantoorsuites openen Microsoft Office-bestanden, al kunnen complexe lay-outs verschuiven, en Microsoft 365 draait in de browser. Zie de pagina Microsoft Office en kantoorsuites. Adobe Creative Cloud en sommige branche- of bankprogramma's hebben geen Linux-versie. Windows-programma's kunnen draaien via lagen op basis van Wine, zoals de Windows App Support in Zorin OS, maar Zorin zelf waarschuwt dat sommige apps mogelijk niet goed werken. Veel games draaien via Steam's Proton, terwijl titels met bepaalde anti-cheatsystemen dat niet doen. Maak voordat je overstapt een lijst van de programma's waar je van afhankelijk bent en controleer ze een voor een.

Zo stap je van Windows over naar Linux

1. Maak een back-up van alle bestanden op een externe schijf of in cloudopslag.
2. Zet de distributie op een usb-stick en start vanaf die stick op. Zorin en andere systemen laten je testen zonder te installeren.
3. Controleer wifi, grafische kaart, printer en geluid in de live-sessie.
4. Installeer naast Windows (dual boot) of vervang Windows.
5. Zet je bestanden terug en richt daarna je programma's en online accounts in.

FAQ

Wat is het beste alternatief voor Windows?

Voor de meeste mensen die overstappen zijn Zorin OS of Linux Mint de beste keuze. Beide streven naar een vertrouwd bureaublad en draaien op bescheiden hardware.

Is Linux gratis?

Ja, alle genoemde desktopsystemen zijn gratis te downloaden en te gebruiken. Zorin OS verkoopt daarnaast een Pro-editie met extra apps en lay-outs.

Kan ik Windows-programma's op Linux draaien?

Veel programma's wel, via compatibiliteitslagen zoals Wine, maar niet alle. Controleer voordat je overstapt welke programma's je nodig hebt.

Welke Linux-distributies komen uit Europa?

Zorin OS en Linux Mint uit Ierland, openSUSE, Manjaro en KDE neon uit Duitsland, Ubuntu uit het Verenigd Koninkrijk, en daarnaast communityprojecten zoals EndeavourOS en Qubes OS.

Werkt Linux op mijn oude pc?

Vaak wel. Zorin OS heeft een Lite-editie met het lichte XFCE-bureaublad voor oudere machines.